czwartek, 16 listopada 2017

Kamień Śląski

Pocztówka Kamień  Śląski


1104 - Przebywał tu książę Bolesław Krzywousty wraz ze swoim wojskiem i stąd nadzorował odbudowę spalonego wówczas Koźla.

1113–16 - Miejscowość po raz pierwszy została wzmiankowana w najstarszej Kronice polskiej spisanej przez Galla Anonima. Wspomniana jest tam dwukrotnie w łacińskiej nazwie Lapis jako siedziba Bolesława Krzywoustego w 1104 roku oraz w zlatynizowanej polskiej nazwie castrum Kamencz (pol. gród Kamień). 

XII w. – Jako gród warowny, Kamień był siedzibą rodu Odrowążów.

1183 - W Kamieniu urodził się Jacek Odrowąż, święty Kościoła Katolickiego.

1361 - Miejscowość była własnością rycerza Tomasza z Kamienia.

1591 – Kamień nabył Mikołaj Strzała.

17 kwietnia 1594 – Papież Klemens VIII dokonał kanonizacji św. Jacka. Od tego czasu widać wyraźny rozwój jego kultu w Kamieniu. Początkowo skupiał się on w kościele parafialnym, nad którym pieczę sprawowali dominikanie.

1595 – Właścicielem Kamienia został Jan Beess.

1603 - Dobra należące do Kamienia nabył Mikołaj von Rokowsky.

1603-32 – Na miejscu spalonego drewnianego kościoła wybudowany został nowy barokowy kościół parafialny pw. św. Jacka.

1632 – Zmarł Mikołaj von Rokowsky a dobra kamieńskie odziedziczył jego syn Piotr.

ok. 1656 - Piotr von Rokowsky sprzedał dobra kamieńskie magnatowi Wacławowi von Kaldenborn.

1660 - Wacław von Kaldenborn przekazał Kamień Baltazarowi von Larisch. Po nim Kamień odziedziczył jego syn Baltazar Ludwik, który miał także patronat nad kamieńskim kościołem, o czym wspomina się m.in. w "Aktach wizytacyjnych Archidiakonatu Opolskiego" z lat 1679 i 1687/88. Wdowa po Baltazarze Ludwiku von Larisch -hrabina Magdalena Engelburg-Kotulińska-Kryszkowitz  przekazała dobra związane z Kamieniem swemu synowi Karolowi Ludwikowi Jackowi von Larisch. Karol Ludwik ożenił się w 1771 r. z hrabiną Zofią von Strachwitz z Kalinowa. Małżeństwo to było bezdzietne.

1715 - Przebudowa w zamku komnaty narodzin świętego Jacka w kaplicę sprawiła, że do Kamienia Śląskiego zaczęło przybywać coraz więcej czcicieli naszego Świętego. Właściciele zamku zawarli umowę z prowincjałem dominikanów z Opola, na mocy której zakonnicy zobowiązali się do duszpasterskiej troski nad tym miejscem. Sama kaplica była bogato wyposażona, w ołtarzu znajdował się obraz św. Jacka w dominikańskim habicie ze złotą aureolą. W tym przedstawieniu św. Jacek trzymał statuę Matki Bożej, pozłacaną monstrancję ozdobioną 36 diademami oraz srebrną lilię. Górny fragment ołtarza przedstawiał Trójcę Świętą koronującą Matkę Boską. Całość uzupełniało 12 srebrnych gwiazd, berło, promienie oraz 2 srebrne wstążki u sukni. W kaplicy przechowywano również srebrny pacyfikał z relikwiami św. Jana Nepomucena, srebrny relikwiarz z relikwiami św. Ludwika Francuskiego, małą figurkę Dzieciątka Jezus oraz nieokreślony srebrny pacyfikał. W inwentarzu wspomniano także o 10 srebrnych antypendiach.

1779 - W wieku 79 lat, zmarł Karol Ludwig von Larisch. Został on pochowany w podziemiach kościoła w Kamieniu. Na nim kończy się panowanie rodu Larischów w Kamieniu. Własność przeszła na wdowę po nim hrabinę Zofię von Strachwitz.

1799 – Zmarła hrabina Zofia von Strachwitz. W testamencie z 1793 r. zapisała kościołowi parafialnemu w Kamieniu 500 talarów na Msze św., a swemu bratu, archidiakonowi Ernestowi, pozostały spadek, natomiast bratankowi Ernestowi - Zakrzów.

1808 - Po śmierci prałata Ernesta von Strachwitz, zamek kamieński przeszedł na własność Hiacynta von Strachwitz. Odtąd, aż do końca II wojny światowej, zamek pozostał w rękach Strachwitzów.

1830 - W alfabetycznym spisie miejscowości na terenie pruskiej prowincji śląskiej, wieś występuje pod nazwami Gross Stein oraz Wielki Kamień.

1892 – Został wybudowany klasztor zgromadzenia sióstr NP NMP.

1909 – Kościół pw. św. Jacka został przebudowany w stylu neobarokowym.

20 marca 1921 – Podczas plebiscytu przeprowadzonym na Górnym Śląsku w Kamieniu Śląskim większość osób głosowała za przyłączeniem do Polski. Za Polską oddano 493 głosy (55,3%), za Niemcami zaś 398 głosów (44,7%). Ostatecznie jednak miejscowość pozostała w granicach Niemiec.

II wojna światowa - W ostatnich latach wojny zamek został zamieniony na szpital wojskowy ze względu na znajdujące w pobliżu lotnisko, które wykorzystywano w transporcie rannych żołnierzy.

19 stycznia 1945 - Zbliżające się wojska radzieckie spowodowały ewakuację szpitala wojskowego w zamku.

22 stycznia 1945 - Na teren Kamienia Śląskiego wkroczyły wojska radzieckie. W zamku urządzono szpital wojskowy. Zamordowano zarządcę zamkowego w przekonaniu, że jest on jego właścicielem.

Marzec 1945 - Po powrocie z wygnania mieszkańcy Kamienia, w obrębie zabudowań zamkowych zastali wielkie spustoszenie. Zamek wprawdzie się ostał, ale został splądrowany, a kaplica wypalona. Przepadły na zawsze cenne zabytki i pamiątki kultu św. Jacka. Po wojnie Kamień znalazł się w granicach Polski. Zamek, jako tzw. mienie poniemieckie, został upaństwowiony.

grudzień 1945 – W zamku został założony Państwowy Dom Dziecka. Znalazły w nim schronienie sieroty pochodzące głównie z dawnych ziem wschodnich. Dom Dziecka korzystał także z istniejących jeszcze wtedy zamkowych szklarni i ogrodów warzywnych.

1947- Władze państwowe zakazały praktykowania kultu św. Jacka. Podejmowane w związku z tym starania o zezwolenia na wyremontowanie kaplicy w celu dalszego rozwijania przy niej kultu św. Jacka nie przyniosły pozytywnego skutku. W tej sytuacji wszelkie wysiłki związane z kontynuowaniem i rozwijaniem kultu św. Jacka skupiły się na kościele parafialnym, gdzie odbywały się wszystkie uroczystości.

1948-49 - Pod kierownictwem pani Anny Gądela budynek domu dziecka został gruntownie wyremontowany.

1954 – W związku z rozbudową i modernizacją znajdującego się tuż za murem zamkowego parku przedwojennego lotniska, Dom Dziecka został przeniesiony do Poręby koło Góry św. Anny. Sam zamek został włączony do wojskowego kompleksu i był zamieszkiwany przez żołnierzy Armii Radzieckiej co doprowadziło do jego ruiny.

Maj 1970 - Zamek został najprawdopodobniej podpalony. Spłonęło wówczas wszystko, co tylko mogło spłonąć, nie wyłączając dachu budynku. W ciągu następnych dwudziestu lat zrabowano "resztki", które pozostały po zamku.

lata 80 - Podjęto próby odbudowy oficyny zamkowej. Wszczęto także poszukiwania kupca i inwestora. Jednak ze względu na duże zniszczenia, nikt nie podjął się renowacji obiektu. Zaproponowano więc kupno zamku Diecezji Opolskiej. Spotkało się to z pozytywną reakcją Biskupa Opolskiego Alfonsa Nossola.

1990 - Załatwiono formalności związane z prawem własności i natychmiast przystąpiono do odbudowy obiektu. Pracami kierował ks. dr Albert Glaeser. Trwały one niespełna cztery lata. Udało się odtworzyć zabytkową architekturę historycznego zamku. Odbudowano całkowicie zniszczoną wieżę, odrestaurowano kaplicę, wyremontowano oficynę i budynki gospodarcze, które zaadoptowano na bazę turystyczno-noclegową. Udało się także odrestaurować w pierwotnym stylu całkowicie zdewastowaną salę balową. Dokonano rewaloryzacji parku otaczającego zamek oraz oczyszczenia i zagospodarowania stawu przed zamkiem.

14 sierpnia 1994 - Dokonano poświęcenia odbudowanej kaplicy św. Jacka oraz zamku. Uroczystości zgromadziły wszystkich biskupów Metropolii Górnośląskiej, potomków rodziny von Strachwitz, władze wojewódzkie, wielu zaproszonych gości i tysiące zgromadzonych ludzi. Przewodniczył im kard. Joachim Meissner z Kolonii.

poniedziałek, 25 września 2017

Bazylika archikatedralna w Gdańsku-Oliwie

Archikatedra w Oliwie - pocztówka


2 lipca 1186 – Pomorski książę Sambor I, syn Subisława I, wydał dokument fundacyjny dotyczący przekazania ziemi zakonowi cystersów. Mnisi, z Duńczykiem Bernardem Dithardem na czele, który został pierwszym opatem w Oliwie, zostali sprowadzeni z klasztoru w Kołbaczu koło Szczecina. W tym czasie cystersi byli zakonem bardzo prężnym, szerzącym kulturę, naukę i wzorce gospodarowania, w tym wysoką kulturę agrarną. Uprawiali ziemię, budowali młyny i spichlerze. Dokument fundacyjny regulował między innymi zasady finansowania zakonu; zakonnicy mieli utrzymywać się i wybudować klasztor korzystając z profitów które miały brać się z siedmiu nadanych wsi, rybołówstwa i okolicznych młynów. Mnisi wybudowali sobie na początek niewielkie drewniane oratorium.

1195 – Prawdopodobnie z przyczyn dyscyplinarnych konwent cystersów został usunięty, a na jego miejsce przybył następny.

1226 – Pierwsze romańskie oratorium zostało doszczętnie obrabowane i spalone przez Prusów pomezańskich i warmińskich, a opat Kazimierz Ethler i zakonnicy zamordowani pod wałami Gdańska na oczach mieszkańców miasta. Atak ten był odpowiedzią na najazd na Prusy z 1223 r., który przeprowadzili namiestnik gdański Świętopełk i książęta polscy Leszek Biały, Konrad Mazowiecki i Henryk Brodaty. Po tym wydarzeniu z Kołbacza przybyli nowi zakonnicy, którzy wybudowali nowy murowany kościół romański.

1236 – Prusacy ponownie napadli na opactwo. Kościół i klasztor został spalony i złupiony a sześciu zakonników i trzydziestu czterech ludzi ze służby zabito.

1243 – Podczas wojen z księciem Świętopełkiem, Opactwo spalili Krzyżacy.

1247 – Krzyżacy po raz kolejny napadli na Opactwo łupiąc je.

1252 – Trzeci najazd Krzyżacki, podczas którego Świętopełkek bronił się przed rycerstwem zakonnym w oliwskim klasztorze, dopełnił dzieła zniszczenia. Pozostałości po pierwotnym budynku ceglanym są częściowo zachowane w murach prezbiterium.

Archikatedra w Oliwie, organy - pocztówka


1294 - Zmarł protektor opactwa w Oliwie – ostatni książę Pomorza, Mściwój II. Pochowano go w kościele klasztornym podobnie jak i innych pomorskich władców, którzy właśnie Oliwę wybrali na miejsce swojego wiecznego spoczynku.

1298-99 - Król Władysław Łokietek przebywając w Oliwie hojnie obdarzył Opactwo. W tym czasie do klasztoru oliwskiego należało już kilkadziesiąt folwarków oraz powstał na terenie opactwa na potrzeby parafii kościółek pod wezwaniem św. Jakuba.

1308 - Gdańsk został zajęty przez margrabiów brandenburskich, którzy dokonali zniszczeń w majątku opactwa.

13 listopada 1308 – Krzyżacy sprowadzeni przez Władysława Łokietka w celu odbicia Gdańska dokonali rzezi mieszkańców miasta. Świadkiem wydarzeń był oliwski opat Rüdiger. Osobiście udzielił ostatniej posługi rycerzom gdańskim a później uzyskał zgodę pogrzebania ich na cmentarzu przy kościółku pod wezwaniem św. Jakuba w opactwie. Oliwa dostała się w zasięg władzy krzyżackiej. W tymże też roku władzę tę uznał opat Rüdiger.

1310 - Margrabia Waldemar zrekompensował zniszczenia w Opactwie spowodowane przez margrabiów brandenburskich.

1312 - Wielki Mistrz krzyżacki Karol z Trewiru zatwierdził ogólnikowo stan majątku opactwa oliwskiego. Pomimo tego dochodziło początkowo do wielu zatargów na tle majątkowym i terytorialnym pomiędzy klasztorem cystersów a zakonem krzyżackim.

1320 – Na prośbę oliwskiego opata papież Jan XXII potwierdził stan posiadania klasztoru.

1348 - Oliwę odwiedzili i przebywali jakiś czas w klasztorze Arcybiskup Nicei i opat zakonu bazylianów z Armenii.

25 marca 1350 – W Wielki Piątek na skutek nieuwagi chłopca kuchennego, zapalenie się sadzy w kominie spowodowało wybuch pożaru. Ogień zniszczył całkowicie kościół i klasztor.

1350-55 - Odbudowano kościół i klasztor nadając mu gotycką formę zachowaną do dnia dzisiejszego. Kościół został znacznie powiększony – wydłużono nawę główną do prawie 100 metrów, dodano mu kolejne przęsła, prezbiterium otoczono ambitem, a także poszerzono nawę północną. Od południa powstały nowe zabudowania klasztorne. Pieniądze na odbudowę pochodziły, między innymi, z kasy Wielkiego Mistrza krzyżackiego - Henryka Dusemera.

1401-03 - Krzyżacy obciążyli dobra klasztorne podatkiem wojennym w związku z konfliktem z Władysławem Jagiełłą.

1416 – Oliwę nawiedziła epidemia.

1427 - Okolice nawiedziła kolejna epidemia.

1433 - Wojska czeskich husytów sprzymierzonych z Polską przeciw Krzyżakom napadły na opactwo, dokonały zniszczeń i splądrowały mienie.

1466 - W wyniku pokoju toruńskiego Oliwa znalazła się w Prusach Królewskich. Klasztory w Oliwie i Pelplinie próbowano przyłączyć do polskich prowincji zakonnych, co spowodowało protesty zakonników.

1467 - Król Kazimierz Jagiellończyk potwierdził wszystkie przywileje książąt, królów i Wielkich Mistrzów przyznane opactwu oliwskiemu.

1474-88 - Opat Mikołaj Muskendorf przeprowadził prace remontowe i budowlane w opactwie i w dobrach klasztornych.

1505 – Aleksander Jagiellończyk za swojego panowania również potwierdził przywileje nadane opactwu.

1512 - Zygmunt Stary był kolejnym królem, który potwierdził wszystkie przywileje nadane opactwu cystersów.

1516 - Klasztor oliwski udzielił gościny margrabiemu Albrechtowi von Hohenzollern-Ansbach, co zostało odebrane jako akt wrogi wobec korony polskiej. Opactwo jednak udzielało mu noclegu jako dostojnikowi Kościoła.

1525 - Szlachta pomorska zaczęła żądać, by cystersi dołączyli do zakonów żebraczych i opuścili klasztor żyjąc z jałmużny. Za oliwskimi cystersami ujął się król Zygmunt zlecając opiekę nad opactwem wojewodzie Jerzemu Bażyńskiemu.

1540 - Uchwalono, że klasztor oliwski będzie płacił na szkolnictwo, ale opaci tłumaczyli się niskimi dochodami. W tym samym roku próbowano przekazać dobra klasztorów oliwskiego i pelplińskiego biskupowi diecezjalnemu, ale opat pelpliński osobiście wyprosił u króla Zygmunta Augusta potwierdzenie stanu posiadania. W tym już czasie z całej prowincji pomorskiej zostały tylko dwa klasztory - Oliwa i Pelplin, gdyż inne opactwa w wyniku reformacji przestały istnieć.

1549 - Opatem został sprzyjający protestantyzmowi Lambert Schlieff. Wyboru dokonano pod naciskiem rodziny Loitzów mającej poparcie u króla. Schlieff był popierany przez biskupa warmińskiego i króla.

1552 - Zygmunt August potwierdził wyłączenie Oliwy spod zwierzchnictwa polskich biskupów.

1555 - Zygmunt August zapewnił Lambertowi Schlieffowi dożywotnie opactwo i potwierdził szlachectwo. Kronika oliwska jednak nazywała Schlieffa człowiekiem nieuczonym, nieposłusznym i trwoniącym majątek opactwa.

1557 - Kapituła usunęła Lamberta Schlieffa ze stanowiska opata. Stało się tak z inicjatywy Kacpra Geszkaua, który zajął stanowisko opata popierany przez biskupa włocławskiego Uchańskiego. Geszkau oskarżył Schlieffa o różne przestępstwa. Król najpierw przestał popierać Schlieffa, ale pod wpływem jego możnych protektorów, ponownie powołał go na urząd opata.

1559 - Lambert Schlieff zmarł w drodze do opactwa, mianując swym następcą Mikołaja Lockę. Mikołaj Locka uzyskał potwierdzenie swej godności ze strony króla, ale w Oliwie urzędował Kacper Geszkau. Usunięto go (z królewskiego rozkazu) dopiero po drugiej próbie i to z udziałem zbrojnego oddziału. Urząd opata objął Mikołaj Locka, ale Geszkau wszelkimi środkami zabiegał o poparcie i zdobywał kolejne urzędy kościelne.

1568 - Kacper Geszkau zawarł porozumienie z Mikołajem Locką, na mocy którego został koadiutorem opactwa oliwskiego z zapewnieniem następstwa po śmierci Locki zachowującego tytuł opata.

1569 - Geszkau uzyskał mianowanie i objął stanowisko opata Oliwy. Był to jednak zły czas dla opactwa. Wpływ reformacji, walka o władzę, w którą angażowali się kolejni opaci (a żaden z nich nie interesował się życiem duchowym klasztoru) spowodowały, że w klasztorze pozostało zaledwie 12 zakonników, spadła dyscyplina i zaniedbano nawet odprawianie nabożeństw.

Luty 1577 - W czasie wojny Rzeczypospolitej z Gdańskiem, powiązania opactwa z królem Stefanem Batorym doprowadziły do napadu gdańskiego wojska najemnego na opactwo i doszczętnego spalenia kościoła oraz klasztoru. Geszkau zdążył uciec ale dwóch zakonników zginęło a kilku zostało rannych. Ocalałe mury klasztoru gdańszczanie chcieli wysadzić w powietrze ale nadeszła odsiecz królewskich wojsk pod wodzą starosty Wejhera. Gdańsk ostatecznie uznał władzę Batorego i został zmuszony do zapłacenia 20 000 florenów odszkodowania za zniszczenia opactwa. Batory z kolei, po części niewątpliwie z wdzięczności za poparcie, przekazał na odbudowę 4000 florenów. Resztę sfinansowali starostowie i inni dostojnicy, których uhonorowano umieszczeniem ich herbów na zwornikach w nawie głównej.

1578-83 – Odbudowano opactwo po zniszczeniach z czasu wojny z Gdańskiem nie zmieniając już kształtu świątyni. Na czas odbudowy cystersi przenieśli się do przejętego przez Geszkaua klasztoru w Kartuzach.

1584 – Zmarł Kacper Geszkau, prawdopodobnie otruty w wyniku nieszczęśliwej pomyłki. Jego następcą został Jan Kostka.

7 października 1587 - Król Zygmunt III Waza po objęciu tronu Polski przebywał w Opactwie, gdzie zaprzysiągł "Pacta conventa" czyli umowę nowo wybranego króla ze szlachcicami, która zobowiązywała go do zrealizowania zawartych w niej postulatów. W tym samym roku postanowiono, iż elekcją opatów oliwskich kierować będą biskupi włocławscy.

1588 – W Oliwie szalała zaraza. W tym roku zmarł Jan Kostka a po nim opatem został Dawid Konarski.

1591 - Opat Konarski zwrócił zakonowi kartuskiemu posiadłości ziemskie i nieruchomości przejęte dziesięć lat wcześniej przez Geszkaua.

14 sierpnia 1594 – Po zakończeniu remontu kościoła i ozdobieniu sklepienia, biskup wrocławski Hieronim Rozdrażewski ponownie konsekrował kościół. W tym samym roku odwiedził opactwo król Zygmunt III Waza z małżonką Anną.

1596 - Rozbudowano priorat, czyli siedzibę przeora.

1598 - Król Zygmunt III Waza spędził latem ponad miesiąc w klasztorze, a jesienią jeszcze raz odwiedził Oliwę.

1603 – Za sprawą Zygmunta III Wazy, papież Klemens VIII nadał prawo używania infuły i pastorału dla opata oliwskiego. W tym roku powstały pierwsze duże organy skonstruowane przez organmistrza Krystyna Neumann z Ornety.

1605 – Powstał główny ołtarz Świętej Trójcy wykonany w dębie w stylu renesansu niderlandzkiego przez rzeźbiarza Sporera. Obecnie ołtarz ten znajduje się w transepcie północnym. W tym roku powstała również nowa ambona.

1607 - Szwedzi próbowali porwać opata Konarskiego jako współpracownika króla. To zagrożenie skłoniło cystersów do zdeponowania archiwum i skarbca.

1608 - W wyniku realnego zagrożenia ze strony Szwedów, cystersi otoczyli świątynię murem obronnym.

1616 - Umarł zasłużony opat Dawid Konarski. Jego następcą został Adam Trebnic, który wiele zdziałał dla odnowy duchowej klasztoru.

1626 - Wojska szwedzkie pod dowództwem admirała Carla Carlsona Gylenhjelma, napadły i splądrowały opactwo. Wywieźli dzwony, ołtarze w tym srebrny ołtarz Matki Bożej oraz uprowadzili w niewolę kilkunastu mnichów. Czas wojny szwedzkiej konwent oliwski przetrwał w Gdańsku.

1628 - Cystersi powrócili z Gdańska do Oliwy.

1630 - Zmarł w opinii świętości opat Adam Trebnic.

1635 - Oliwę odwiedził król Władysław IV, nuncjusz papieski Honoriusz Visconti oraz poseł francuski d'Avaux.

1646 - W Oliwie odbyło się oficjalne powitanie królewskiej narzeczonej - księżniczki Mantui Marii Ludwiki Gonzaga. Księżniczkę, w imieniu króla Władysława IV i całego państwa, witał orszak dyplomatów i urzędników państwowych.

1656 – W czasie potopu szwedzkiego opactwo oliwskie zostało splądrowane przez szwedzkich dragonów generała Gustawa Steenbocka. Zakonnicy poprosili załogę Gdańska o pomoc jednak gdańscy żołnierze po opanowaniu opactwa zajęli się plądrowaniem i demolowaniem klasztoru. Posunęli się więc dalej niż Szwedzi, którzy nie dewastowali wnętrz.

3 maja 1660 – Rozmowy prowadzone w opactwie zakończyły się podpisaniem traktatu (tzw. pokój oliwski). Uroczyste TE DEUM odśpiewał Opat Aleksander Kęsowski wobec króla i zebranych a wystrzały z 18 dział oznajmiły krajowi pokój. W czasie rokowań dwór króla polskiego zamieszkał w Gdańsku, Szwedzi rozlokowali się w Sopocie, a w klasztorze rezydowali francuscy rozjemcy.

1665 - Wzniesiono nowy budynek szpitala klasztornego.

1676 - Uruchomiono drukarnię.

1683 - Zmarł opat Karol Łoknicki. Na jego miejsce król Sobieski mianował Michała Antoniego Hackiego.

1688 - Opat Michał Hacki ufundował nowy, istniejący do dziś barokowy wielki ołtarz. W tym roku powstał też portal, trzy różnych rozmiarów okna oraz trzy kartusze utrzymane w stylu barokowym.

1698 - Król August III Sas odebrał w oliwskim kościele hołd od gdańszczan.

1702 - W czasie wojny północnej wojska saskie zimowały w Oliwie. Oliwa ucierpiała wtedy w wyniku kontrybucji i rekwizycji.

1703 – Zmarł Opat Michał Hacki. Następcą jego został Kazimierz Benedykt Dąbrowski.

1709 - W czasie panującej w Oliwie zarazy w Domu Bramnym zmarło kolejno dziewięciu cystersów pełniących duszpasterską posługę.

1716 - Kościół otrzymał baldachim roboty królowej Krystyny Szwedzkiej.

1722 - Zmarł opat Kazimierz Dąbrowski. Jego następcą został Franciszek Mikołaj Zaleski.

1735 - Król August III Sas odebrał w opactwie oliwskim hołd wierności od Gdańska.

1736 - Dzięki przeorowi Ywo Rowederowi, powstała Akademia filozoficzno-teologiczna dla cystersów oliwskich i pelplińskich.

1740 - Zmarł opat Zaleski a jego następcą został Józef Jacek Rybiński.

1750 - Opat Jacek Rybiński ufundował dla kościoła ambonę w stylu rococo, powiększył park, zasadził okazy drzew.

1754-56 – Z inicjatywy opata Rybińskiego powstał nowy pałac opacki.

1763-88 - Johann Wilhelm Wulff na zlecenie opata Jacka Rybińskiego zaprojektował i zbudował wielkie organy. Gotowy instrument posiadał 83 głosy (5100 piszczałek), 3 manuały i pedał, trakturę mechaniczną oraz 14 miechów klinowych. Wolnostojący stół gry umieszczony został na środku empory i był pierwszym tego typu w północno-wschodniej Europie. Prospekt ozdobiono rzeźbami w stylu rokokowym i wyposażono go w czynne do dzisiaj ruchome elementy (aniołowie z dzwonkami i trąbkami, gwiazdy, słońca, czyli tzw. orkiestra anielska). W tym czasie były to największe organy w Europie i prawdopodobnie na świecie.

1772 – W wyniku I rozbioru Polski opactwo oliwskie znalazło się w granicach Prus. Państwo pruskie przejęło wszystkie dobra klasztorne z wyjątkiem gdańskich. Opatowi przyznano roczną pensję a klasztorowi pieniężną rekompensatę.

1782 - Zmarł opat Jacek Rybiński. O stanowisko opata oliwskiego starał się biskup Ignacy Krasicki jednak Król pruski mianował opatem komendatoryjnym swojego kuzyna - księcia Karola Hohenzollerna, który został także opatem pelplińskim. Karol Hohenzollern-Hechingen nie dbał specjalnie o życie duchowe konwentu, ale otoczenie klasztoru wiele mu zawdzięcza.

1783 – Została rozwiązana Akademia filozoficzno-teologiczna.

1790-93 - Na polecenie nowego opata książęcego znany gdański organmistrz Friedrich Rudolf Dalitz przestawił kontuar w boczną część empory, co wiązało się z ingerencją w bardzo skomplikowaną, ze względu na rozmiary, trakturę instrumentu.

1793 - Książę opat Karol Hohenzollern wziął w dzierżawę przyklasztorną górę Pachołek i zbudował na niej widokowy belweder zastąpiony niemal wiek później kamienną wieżą.

1803 – Po śmierci poprzednika ostatnim już opatem został książę Józef Hohenzollern-Hechingen.

1807 - Po wkroczeniu wojsk napoleońskich do Gdańska klasztor został wykorzystany na szpital dla żołnierzy. Miejsca było dużo gdyż w tym czasie liczba mnichów zmniejszyła się już z ponad czterdziestu do kilkunastu. Kiedy powstało Wolne Miasto Gdańsk, obejmujące swoimi granicami także Oliwę, klasztor przestał otrzymywać odszkodowanie od państwa pruskiego i zmuszony został do wyprzedaży srebra klasztornego.

1813 - Ponownie w Oliwie urządzony został lazaret – tym razem wojsk rosyjskich oblegających Gdańsk.

1815 – Gdańsk wraz z Oliwą został przyłączony do Prus.

1820 - Został wydany zakaz przyjmowania nowicjuszy do klasztoru.

1 października 1831 - Władze pruskie dokonały kasaty opactwa Cystersów w Oliwie. Kościół i część zabudowań poklasztornych przydzieliły parafii katolickiej. W dniu kasaty w klasztorze przebywali jeszcze czterej zakonnicy. Trzech z nich umarło w Oliwie w przeciągu roku. Ostatni przeor zakonu został pierwszym proboszczem świeckiej parafii w Oliwie.

1863-65 - Friedrich Kaltschmidt, organmistrz ze Szczecina, przebudował organy wielkie w duchu romantycznym. Zbudował nową trakturę mechaniczną, z organów Wulffa pozostawił 52 głosy (część z nich przerobił) oraz wszystkie piszczałki prospektowe, a 32 głosy wykonał na nowo. Zgodnie z panującymi wówczas tendencjami, trzeci manuał (Kronwerk) umieścił w szafie ekspresyjnej. Instrument po przebudowie posiadał 84 głosy rozdysponowane między 3 manuały i pedał.

30 grudnia 1925 - Papież Pius XI wydał bullę, na mocy której Gdańsk stał się Diecezją, poklasztorny kościół w Oliwie został podniesiony do godności katedry a Oliwa stała się stolicą diecezji i siedzibą biskupów.

1944 - Działania wojenne spowodowały zniszczenie kościoła jednak nie do tego stopnia aby potrzeba było odbudowy od fundamentów. uszkodzona została sygnaturka, zniszczone w dużym stopniu dachy i okna, hełmy wież, organy zostały poważnie uszkodzone, kontuar zdewastowany.

1945 - Cystersi powrócili do Oliwy i początkowo chcieli odzyskać dawny klasztorny kościół, ale biskup Karl Maria Splett polecił konwentowi zająć ewangelicki Kościół Pojednania w Oliwie. Rząd PRL zabezpieczył zabytek, dachy zostały naprawione, okna prowizorycznie zabezpieczone.

1946 - Kuria Biskupia podjęła dalsze prace, wstawiła witraże w wielkim ołtarzu i w organach, uporządkowała wnętrze, doprowadziła organy do stanu używalności.

1967 - Organy rozbudowano przez ustawienie nowego 5-manuałowego kontuaru i wbudowanie pozytywu organowego po lewej stronie nawy głównej.

1968 - Zostało założone centralne ogrzewanie o dopływie ciepła z dwóch pieców.

8 lipca 1976 - Papież Paweł VI podniósł katedrę do godności bazyliki mniejszej.

25 marca 1992 - Papież Jan Paweł II wydał bullę, na mocy której utworzył archidiecezję gdańską z siedzibą w Oliwie, a bazylika stała się archikatedrą.

niedziela, 10 września 2017

Ratusz w Szydłowcu

Ratusz w Szydłowcu

1599 - Zaczęto zbierać fundusze na budowę ratusza.

1602 – Rozpoczęto budowę ratusza. Zgodnie z prawem magdeburskim usytuowano go pośrodku głównego czworobocznego placu frontem na wschód. Przy projektowaniu i pracach budowlanych zatrudniono Kaspra Fodygę, budowniczego pochodzenia włoskiego osiadłego w Chęcinach, a później także jego brata Alberta. Wśród zatrudnionych rzemieślników był także utalentowany kamieniarz, Jan Herbek.

1626 - Ukończono budowę bryły ratusza w stylu późnego renesansu. W attyce znalazły się sceny Męki Pańskiej powstałe metodą sgraffito.

1629 – Ukończono budowę ośmiobocznej wieży na planie kwadratu. Przykryto ją hełmem od strony wschodniej umieszczono zegar a w podziemiu znalazło się więzienie. Pierwotnie drzwiami frontowymi można było przedostać się przez budynek ratusza na stronę zachodnią. Schody z parteru na piętro wiodły wewnątrz wieży. W ratuszu miał swoją siedzibę wójt, umieszczone tam równiez było archiwum miejskie. Na piętrze mieściły się izba sądowa, gdzie nad krzesłem sędziego wisiał wielki krucyfiks (przeniesiony w 1802 r. do kościoła farnego). Na czterech ścianach izby sądowej znajdowały się napisy: "Bóg widzi", "Czas ucieka", "Śmierć goni" i "Wieczność czeka". Wokół krzesła sędziego, znajdowały się okazałe krzesła dla radnych. Sędziowie i radni rozstrzygali sporne sprawy mieszkańców miasta - tak cywilne, jak i kryminalne. Przed Ratuszem, wkrótce po jego ukończeniu, stanął pręgierz miejski z żelaznymi "kunami" i czterema maszkaronami wykonany z miejscowego piaskowca.

1809 - Ratusz został zdewastowany przez wojska austriackie następnie planowano jego rozbiórkę i postawienie nowego ratusza otoczonego sklepami. Planu tego nie zrealizowano i odrestaurowano zniszczony ratusz. W XIX wieku również wybito w arkadowych blendach attyki łukowate okna pokojów drugiego piętra.

1900 - W izbie na II piętrze ratusza zmarł znakomity malarz pejzażysta i rysownik Władysław Aleksander Malecki. Po powrocie z zagranicy, gdzie był członkiem zwyczajnym monachijskiego Kunstvereinu i zdobywał międzynarodowe nagrody za swoją twórczość, podróżował po Polsce w poszukiwaniu stałego zajęcia. Od burmistrza Szydłowca otrzymał bezpłatnie pomieszczenie na II piętrze ratusza, gdzie mieszkał i tworzył. Zmarł w osamotnieniu, zapomniany przez środowisko artystyczne.

1918 – W czasie I wojny światowej, górne piętra wieży wysadzono w powietrze. Ponieważ miasto nie posiadało funduszy na jej odbudowę, pozostałość jej przykryto dachem, a wejście na piętro poprowadzono schodami zewnętrznymi.

styczeń 1945 - Ratusz został zbombardowany omyłkowo przez lotnictwo sowieckie, już po zajęciu Szydłowca przez Armię Czerwoną. Na rynku zginęli ludzie, a bomby zburzyły wieżę i część ścian budynku.

lata 50-te - Odbudowano wieżę i wyremontowano zniszczony budynek. Mieściło się w nim kolejno wiele instytucji publicznych - między innymi biura Rady Narodowej, szkoła podstawowa, liceum ogólnokształcące i powiatowy sztab wojskowy.

lata 90-te - Zabytkowy ratusz odzyskał swoje pierwotne przeznaczenie i stał się siedzibą burmistrza Szydłowca i Urzędu Miejskiego.

poniedziałek, 28 sierpnia 2017

Ciechocinek

Ciechocinek - basen


ok. IX w. - Na terenach obecnego Ciechocinka powstała osada i gród kasztelański Słońsk.

1065 - Gród Słońsk po raz pierwszy został wymieniony w falsyfikacie mogileńskim.

XIII w. - Słońsk uległ zniszczeniu w wyniku powodzi.

1235 – Książę Konrad I Mazowiecki wystawił dokument, w którym przekazał w wieczną dzierżawę sprowadzonemu przez siebie Zakonowi Krzyżackiemu dwie warzelnie soli, które w Słońsku dotychczas sam utrzymywał. Zakon został zobowiązany do świadczenia deputatów solnych dworom księcia i biskupa.

Ciechocinek - Park

XIV w. – Właścicielem grodu był Przedpełk ze Służewa herbu Pomian a po jego śmierci Oporowscy herbu Sulima.

1379 - Najstarsze zapiski o Ciechocinku (pod nazwą Ciechocino).

1489 – Właścicielami Ciechocinka zostali Siemikowscy herbu Oksza.

1520 – Po raz pierwszy pojawiła się nazwa Ciechocinek. W tym czasie była to niewielka osada szlachecka, która wchodziła w skład województwa inowrocławskiego.

1550 – Właścicielami Ciechocinka zostali Sobiesierscy herbu Poraj.

ok. 1580 - Właścicielami Ciechocinka zostali Służewscy ze Służewa herbu Sulima a po śmierci Jana Służewskiego, wojewody brzesko-kujawskiego – Potuliccy herbu Grzymała.

Ciechocinek - basen

ok. 1639 - Właścicielami Ciechocinka została rodzina Niemojewskich herbu Rola. Przejęcie dóbr ciechocińskich przez Niemojewskich oraz napływ Olendrów na przełomie wieków przyczyniło się do rozwoju wsi. Stało się tak dzięki m.in. procesowi osuszania bagien, karczowania lasów, odwadniania zalewanych terenów, czy wreszcie zasiedlania nieużytków.

1670 – Pierwsze świadectwo istnienia folwarku obok osady.

1772 - Po pierwszym rozbiorze Polski, kiedy to Austria zagarnęła obszary Bochni i Wieliczki, podjęte zostały poszukiwania źródeł solanki nadających się do eksploatacji. Wówczas odkryto nadające się do eksploatacji bogate złoża solankowe w Ciechocinku.

1779 - Dane z tego roku mówią o 50 mieszkańcach Słońska oraz 105 mieszkańcach Ciechocinka wraz z Rozkoszem.

5 marca 1791 – Uchwalono tzw. „ustawę solną”, na mocy której zamierzano wybudować warzelnię soli, lecz późniejsze burzliwe wydarzenia nie sprzyjały realizacji projektu.

Ciechocinek - zegar z kwiatów


23 stycznia 1793 - Na mocy II rozbioru Rzeczypospolitej jako osada w powiecie radziejowskim, Ciechocinek znalazł się pod zaborem pruskim.

1807 – Ciechocinek wraz z jego okolicami znalazł się w granicach departamentu bydgoskiego Księstwa Warszawskiego.

1810 – Zmarł ostatni z rodu Niemojewskich, Ksawery a dobra ciechocińskie przeszły w ręce jego córek, Barbary i Ksawery oraz Józefa Zawadzkiego, za którego wyszła Barbara.

27 czerwca 1815 - Po upadku Księstwa Warszawskiego, na mocy Ustawy Konstytucyjnej Królestwa Polskiego, Ciechocinek został włączony do województwa mazowieckiego (później gubernia warszawska) Królestwa Polskiego pozostając w powiecie radziejowskim obwodu kujawskiego.

1823 - Józef Zawadzki sprzedał 2 włóki ziemi ze źródłami solankowym na budowę warzelni soli Konstantemu Leonowi Wolickiemu.

1824 – Rozpoczęto budowę pierwszych tężni według projektu Jakuba Graffa.

Ciechocinek - Park


10 czerwca 1825 –Konstanty Leon Wolicki Na mocy kontraktu przejął na siebie obowiązek wybudowania na koszt Skarbu Królestwa warzelni soli. Nabyty wcześniej majątek przekazał bezinteresownie Skarbowi Królestwa Polskiego.

10 października 1827 - Car Mikołaj I wydał ukaz, na mocy którego Skarb Królestwa Polskiego wykupił od ostatniego właściciela Józefa Zawadzkiego dobra ciechocińskie. Stało się tak dzięki intensywnym staraniom Stanisława Staszica, który był prawą ręką Ministra Skarbu Królestwa Polskiego - księcia Franciszka Ksawerego Druckiego-Lubeckiego. Pod tężnie, warzelnię i plantacje cierni wykupiono obszary należące do Słońska i Wołuszewa. W tym samym roku została oddana do użytku pierwsza tężnia.

1830 - Ukończono budowę warzelni soli.

1832 - Rozpoczęła się pełna eksploatacja warzelni soli. Wybuch powstania listopadowego przeszkodził w jej uruchomieniu. Wolicki, uznany za sprawą uczestnictwa w Powstaniu za zdrajcę, przeniósł się do Francji, więc pełną eksploatację zakładu rozpoczęto po powołaniu Banku Polskiego na jego nowego komisarycznego zarządcę. Początkowo sól wydobywano tylko do celów spożywczych, jednak bardzo szybko odkryto właściwości lecznicze solanki.

Uzdrowisko Ciechocinek





























1833 – Ukończono budowę drugiej tężni.

1836 - W miejscowej austerii rządowej położonej w obecnym Parku Zdrojowym oraz karczmie na Starym Ciechocinku zainstalowano po cztery miedziane wanny służące do leczniczych kąpieli solankowych. Z tych kąpieli skorzystało wówczas 120 osób. Dało to początek Zakładowi Zdrojowemu, który był zalążkiem uzdrowiska. Od tej pory nastąpił prężny rozwój Ciechocinka a jego popularność przekroczyła granice Polski. Datę tę przyjmuje się za oficjalne narodziny uzdrowiska w Ciechocinku.

1837 - Ciechocinek znalazł się w granicach powiatu włocławskiego guberni warszawskiej.

1847 - folwark nabył Komitet Główny Uzdrowiska.

1859 – Ukończona została trzecia tężnia projektu Jakuba Graffa.

Ciechocinek - dywan z kwiatów





























1866 - Ciechocinek znalazł się w granicach powiatu nieszawskiego guberni warszawskiej.

1867 – Wybudowano bocznicę kolei warszawsko- bydgoskiej i w ten sposób Ciechocinek otrzymał połączenie z Aleksandrowem Kujawskim . Ułatwiło to dostęp do uzdrowiska i spowodowało napływ kuracjuszy.

1870 - Wybudowano pierwszy w Ciechocinku dworzec kolejowy konstrukcji szachulcowej.

1872 - Usypano pierwszy wał przeciwpowodziowy o długości 6500 m, do tej pory powodzie nawiedzające Ciechocinek od wieków stanowiły ważną przeszkodę w jego egzystencji i rozbudowie. Drugi i trzeci wał usypano od strony Bruków Wołuszewskich na długość po 550 m każdy. Niedopatrzenia przy budowie i eksploatacji spowodowały, że wały nie spełniły swojego zadania podczas powodzi.

1875-76 - W północnej części uzdrowiska założono Park Zdrojowy w stylu krajobrazowym z licznymi gatunkami drzew i krzewów, także egzotycznymi. Jego projektantem i twórcą był Hipolit Cybulski.

Ciechocinek - tężnie i park


1877-84 – Powstał neogotycki kościół św. św. Piotra i Pawła według projektu Edwarda Cichockiego.

1880 – W Parku Zdrojowym powstała pijalnia wód mineralnych w drewnianym pawilonie w stylu szwajcarskim według projektu Edwarda Cichockiego.

1888-91 – Ciechocinek nawiedziły trzy powodzie ukazując błędy poczynione przy budowie wałów.

1891 – Powstał Teatr Letni.

1894 - Doprowadzono do miasta wodociąg z ujęcia wody w miejscowości Kuczek. W tym samym roku powstała w Ciechocinku cerkiew polowa pw. św. Michała Archanioła, wzniesiona według projektu W. Feddersa w stylu drewnianego budownictwa rosyjskiego.

1895 - Przedłużono linię kolejową do warzelni soli, aby ułatwić transport pozyskiwanej tam soli.

1896 – Od strony ul. Warzelnianej powstał czwarty wał przeciwpowodziowy, pełniący funkcję wału wewnętrznego.

Uzdrowisko Ciechocinek


1901-02 - Wybudowano nowy dworzec kolejowy według projektu Czesława Domaniewskiego. W tym okresie Ciechocinek stał się największym i najmodniejszym uzdrowiskiem w Królestwie Polskim a 30% kuracjuszy przybywało z głębi Rosji.

1908 - Ciechocinek uzyskał prawa osady.

1909 – W Parku Zdrojowym powstała muszla koncertowa w stylu zakopiańskim według projektu Pawła Feddersa.

1912 - Właścicielem folwarku stał się Komitet Zawiadujący Ciechocińskim Zakładem Kąpielowo- Zdrojowym.

28 lipca 1914 – Z chwilą wybuchu I wojny światowej w Ciechocinku ogłoszono stan wojenny.

3 sierpnia 1914 - Władzę w mieście przejął Tymczasowy Komitet Bezpieczeństwa Publicznego mający za przewodniczącego dr. L. Lorentowicza.

Wrzesień 1915 - Ciechocinek zajęły wojska niemieckie i austriackie.

Uzdrowisko Ciechocinek


23 marca 1916 - miejscowość włączono do powiatu włocławskiego Generał-Gubernatorstwa warszawskiego.

11 listopada 1916 - Reskryptem szefa administracji Generał-Gubernatorstwa nadano Ciechocinkowi prawa miejskie. Miasto przybrało charakter wojskowego uzdrowiska i szpitala polowego zarazem, a lata wojny doprowadziły do dewastacji i rozkradzenia mienia.

1918 - Po zakończeniu I wojny światowej Ciechocinek powrócił w granice niepodległej Polski i otrzymał znaczne kredyty udzielone przez Rząd Polski na renowację i rozbudowę uzdrowiska. Dzięki temu w okresie międzywojennym Ciechocinek prężnie się rozwijał, stał się największym i najnowocześniejszym uzdrowiskiem nizinnym, eksploatowano nowe źródła, sprowadzono najnowocześniejszą aparaturę zabiegową.

4 lutego 1919 - Dekretem rządu polskiego potwierdzono prawa miejskie Ciechocinka. Miasto weszło w skład powiatu nieszawskiego województwa warszawskiego.

1922 - Uchwalono ustawę o uzdrowiskach, na mocy której Ciechocinek został włączony do uzdrowisk państwowych. Została też powołana Komisja Zdrojowa, która miała odgrywać znaczącą rolę w podejmowaniu decyzji dotyczących spraw uzdrowiska.

wiosna 1924 - Katastrofalna powódź dokonała wielu zniszczeń m.in. parter budynku Siedmioklasowej Szkoły Powszechnej przy ówczesnej ul. Toruńskiej. Natychmiast poszerzono i podwyższono wały ochronne oraz przeprowadzono akcję melioracyjną, co przyczyniło się do osuszenia zawilgoconej niziny ciechocińskiej. Wyremontowano też łazienki.

Uzdrowisko Ciechocinek





























1925 - Zrekonstruowano źródło solankowe nr 11.

1926 – Wybudowano fontannę „Grzybek” projektu Jerzego Raczyńskiego a w parku zdrojowym stanęła fontanna „Jaś i Małgosia”.

4 czerwca 1932 - Oddano do użytku pływalnię termalno-solankową z budynkiem basenowym o kształcie okrętu wg planu wybitnego architekta Romualda Gutta i inż. Aleksandra Szniolisa. Autorzy otrzymali za swój projekt nagrodę na krajowym konkursie sztuki w dziedzinie architektury podczas igrzysk XI olimpiady w Berlinie w 1936 r. Uroczystego otwarcia tego jedynego w skali świata obiektu dokonał prezydent Ignacy Mościcki. W tym roku otwarto też zespół handlowo-gastronomiczny zwany Europą.

lipiec 1933 - Oddano do użytku Dom Reprezentacyjny Państwowego Zakładu Zdrojowego przeznaczony dla specjalnych gości. Pensjonat nazywany Dworkiem Prezydenta RP gościł wysokich urzędników państwowych. Później powstał ogródek jordanowski i stadion sportowy. Kompleks zieleni zaprojektował Zygmunt Hellwig. On także jest autorem projektu parterów zieleni wzdłuż ulicy Nieszawskiej, z pięknymi dywanami - wizytówką Ciechocinka.

1934 – Wybudowano nowoczesny gmach szkoły podstawowej.

1937 - Oddano do użytku obiekt Urzędu Pocztowego przy placu Gdańskim projektu Romualda Gutta.

1938 - Oddano do użytku halę targową.

1939 - Liczba mieszkańców sięgnęła 5300 w tym 700 Żydów oraz grupy Rosjan i Niemców.

1 września 1939 - Z chwilą wybuchu II wojny światowej, zorganizowano w Ciechocinku Szpital Wojskowy nr 801 obliczony na 120 łóżek. Działał on od rozpoczęcia działań wojennych aż do ewakuacji. Wybuch wojny nie spowodował jednak wielkiego spustoszenia w Ciechocinku.

8-9 września 1939 – Nastąpiła ewakuacja szpitala wojskowego nr. 801.

12 września 1939 - Miasto zostało zajęte przez wojska brygady „Netze” Wehrmachtu pod dowództwem generała majora Eccarta Freiherra von Gablenza wspomagane przez oddziały operacyjne służby bezpieczeństwa Einsatzkommando I z Einsatzgruppe III. Tego samego dnia doszło w mieście do pierwszych aresztowań i zabójstw. Niemieckie oddziały zamordowały 20 rannych żołnierzy Armii „Pomorze” i opiekującą się nimi pielęgniarkę oraz trzech przypadkowo wybranych w mieście cywili.

26 września 1939 – Władzę w mieście przejęła niemiecka administracja cywilna. Wcześniej władzę sprawowała komendantura wojskowa. Za organizację administracji odpowiedzialny był szef zarządu administracji cywilnej przy dowództwie 4 Armii Wehrmachtu, SS-Oberführer Fritz Hermann. Osoby, którym nadawano stanowiska, rekrutowały się z szeregów Selbstschutzu, na czele którego w mieście stał Gustaw Tober – podległy dowódcy na powiat SS-Sturmbannführerowi Leo Ostuf Patinie. Pierwszym burmistrzem okupowanego miasta został na kilka dni kowal ze Słońska – Fryderyk Elgert, a po nim – nauczyciel Otto Leschner, dyrektorem uzdrowiska zaś – Stefan Adam.

26 października 1939 - Ciechocinek wraz z całym powiatem nieszawskim został włączony do III Rzeszy - rejencja inowrocławska Kraju Warty. Jeszcze w tym samym roku powstały lokalne agendy Komendy Obrońców Pokoju i Polskiej Organizacji Zbrojnej „Znak”, które były pierwszymi organizacjami podziemnymi na tym terenie.

22 grudnia 1939 - Zmieniono nazwę miasta na Hermannsbad i uczyniono stolicą powiatu z władzami powiatowymi rezydującymi w Aleksandrowie Kujawskim.

1940 - powstały lokalne oddziały Kujawskiego Związku Polityczno-Literackiego i Narodowej Organizacji Wojskowej. Zamieszkujących w Ciechocinku ok. 700 Żydów zamknięto w getcie, część z nich wysiedlono do Generalnego Gubernatorstwa, pozostałych wymordowano w obozie zagłady Kulmhof w Chełmnie nad Nerem. Polacy byli pozbawieni mienia i sukcesywnie wysiedlani w głąb Rzeszy na roboty przymusowe. W ich miejsce sprowadzano ok. 1000 Niemców z krajów nadbałtyckich, Besarabii, Wołynia, Generalnego Gubernatorstwa oraz z obszaru samej Rzeszy. Niemcy zmierzali w ten sposób do przekształcenia uzdrowiska w „wzorcowe niemieckie miasto” otoczone wsiami niemieckich osadników.

1 czerwca 1940 - Rozpoczął się pierwszy sezon kuracyjny w Hermannsbad – z zabiegów mogli korzystać wyłącznie obywatele niemieccy.

II poł. 1940 - Burmistrzem Hermannsbad został dyrektor uzdrowiska Reichsdeutsch Willy Scholz a po nim Mohrlock.

1940-41 - Na przełomie lat powstał rejon ZWZ-AK Ciechocinek, krypt. „Cerelis”, „N-0-115”.

1941 – Działalność rozpoczęła Organizacja Wojskowa Związek Jaszczurczy oraz Szare Szeregi.

1942 – Zorganizowano Wojskową Służbę Kobiet.

1943 – Burmistrzem miasta został Lindenberg. Ciechocinek wraz z postępującymi klęskami wojsk niemieckich przemieniał się z uzdrowiska w wojskowy szpital.

18 stycznia 1945 – Rozpoczęła się ewakuacja Niemców.

19 stycznia 1945 – Niemcy podpalili magazyny żywnościowe w warzelni soli, dworcu kolejowym, budynku przy dworcu oraz Łazienki nr 2, „Świteziankę” i „Warszawiankę”.

20 stycznia 1945 – Zakończyła się ewakuacja Niemców, za którą miasto zapłaciło dewastacją i grabieżą mienia.

21 stycznia 1945 - Do miasta wkroczyły oddziały Armii Czerwonej. Ciechocinek doznał dalszych spustoszeń, grabieży i dewastacji. Po wkroczeniu Sowietów władzę przejęła radziecka Komenda Miasta z porucznikiem Mordowcewem jako jej przewodniczącym. Utworzono punkt zborny dla powracających przymusowych robotników oraz jeńców wojennych, wśród których przeważali właśnie Sowieci. Część zasiedlających okolice Niemców nie ewakuowała się przed inwazją sowiecką – zostali oni skierowani do prac przymusowych, a następnie skoncentrowani w obozie w Potulicach, gdzie wielu z nich nie doczekawszy się przesiedlenia poniosło śmierć. Ciechocinek znalazł się ponownie w granicach Polski w powiecie nieszawskim.

7 lutego 1945 - Wybrano Radę Miejską. Pierwszym powojennym burmistrzem został działacz PPS Adam Drużyński, zaś przewodniczącym Miejskiej Rady Narodowej inny członek PPS – Beniamin Kościelecki.

20 maja 1945 – Rozpoczął się pierwszy powojenny sezon kuracyjny. Dyrektorem Państwowego Zakładu Zdrojowego został Jan Hajduk, a lekarzem uzdrowiskowym – Bolesław Janczewski. Reaktywowano Komisję Zdrojową. Z zabiegów skorzystało 2600 osób. Miasto dysponowało 2425 łóżkami w 62 obiektach.

25 lipca 1945 – Zlikwidowano punkt zborny dla powracających przymusowych robotników i jeńców wojennych.

marzec 1946 – Sowieci oddali ostatnie zarządzane przez siebie obiekty w mieście. W tym roku Ciechocinek liczył 4130 mieszkańców.

1948 - Decyzją Rady Ministrów miasto administracyjnie znalazło się w powiecie aleksandrowskim, wchodzącym w skład województwa pomorskiego.

1950 – Wojsko oddało zarządzanie poniemieckim majątkiem administracji cywilnej. Ciechocinek znalazł się w województwie bydgoskim. Od tego roku działalność kuracyjna stała się całoroczna.

1955 - Od tego roku datuje się boom budownictwa sanatoryjnego – do roku 1989 zbudowano 5 szpitali uzdrowiskowych, 21 sanatoriów, 1 prewentorium, 1 dom wczasów leczniczych.

1962 – W pobliżu tężni III założono rezerwat Ciechocinek ze stanowiskiem słonorośli (m.in. soliród zielny, mlecznik nadmorski, aster solny).

1967 – Rozwiązano Komisję Zdrojową a jej funkcję przejęło miasto i Przedsiębiorstwo Państwowe Uzdrowisko Ciechocinek.

1974 - Miasto podłączono do sieci gazowej.

1975 – Ciechocinek znalazł się w województwie włocławskim.

1980 – W tym roku Ciechocinek odwiedziło 52 000 kuracjuszy i turystów.

1987 - Kurort odwiedziło tego roku już 85 000 kuracjuszy i turystów.

27 maja 1990 – Odbyły się pierwsze wolne wybory samorządowe, które przyniosły zwycięstwo Komitetowi Obywatelskiemu „Solidarność”. Przewodniczącą Rady Miejskiej została lekarz Maria Wronka a burmistrzem – Andrzej Soborski.

1998 – Ciechocinek znalazł się w województwie kujawsko-pomorskim w powiecie aleksandrowskim. Tego roku oddano do użytku po renowacji Teatr Letni.

11 grudnia 2011 – Przestały kursować pociągi do Ciechocinka.